نقایص مادرزادی کلیه

نقایص مادرزادی کلیه
0 ۹۸

نقایص مادرزادی کلیه

معاینه های سونوگرافی بخشی از مراقبتهای بارداری هستند تا از سلامت مادر و جنین اطمینان حاصل شود. در سونوگرافی پزشک میتواند اندامهای داخلی کودک از جمله کلیه ها و مثانه را ببیند. گاهی اوقات در سونوگرافی ناهنجاری در تشکیل دستگاه ادراری مشاهده میشود. پزشک میتواند با بررسی وضعیت مشخص کند آیا نیازی به درمان وجود دارد یا نه. در بسیاری از موارد این نقایص کلیه تاثیر زیادی بر سلامت کلی کودک نمیگذارند.

 

چه عواملی باعث نقایص مادرزادی کلیه میشود؟

در یکی از هر 500 تولد ناهنجاریهایی در تشکیل کلیه یا دستگاه ادراری ایجاد میشود. علت آن مشخص نیست چرا که فرایند تشکیل و رشد دستگاه ادراری پیچیده است و هنوز کامل شناخته نشده است.

 

چه نقایص مادرزادی کلیه ممکن است اتفاق بیفتد؟

در برخی موارد یک یا هر دو کلیه ممکن است کارایی خود را از دست بدهند و در برخی موارد ناهنجاری ممکن است مانع خروج ادرار شود. این انسداد ممکن است باعث شود ادرار به کلیه برگردد که به آن هیدرونفروز ( hydronephrosis) میگویند. هیدرونفروز باعث میشود کلیه در سونوگرافی بزرگتر دیده شود. یکی دیگر از ناهنجاریهای شایع رفلاکس ادراری است که در آن مکانیسم دریچه مانندی که در محل اتصال حالب و مثانه قرار دارد درست عمل نمیکند و اجازه میدهد ادرار به کلیه برگردد.

 

انواع مختلف انسداد مادرزادی کلیه چیست؟

انسداد در محلی که حالب از کلیه خارج میشود یا در محلی که مثانه به پیشابراه تخلیه میشود ممکن است اتفاق بیفتد. این نقایص مادرزادی میتوانند مشکلاتی مانند عفونت کلیه به دنبال داشته باشند که عفونت کلیه نیز در صورت عدم درمان به موقع به نوبه خود به آسیب دیدن کلیه منجر میشود.

 

اگر فقط یک کلیه کودک کار کند، چه میشود؟

در مواردی که فقط یک کلیه کار میکند معمولا اندازه آن بزرگتر میشود و برای جبران عدم کارایی کلیه دیگر بیشتر کار میکند. کودکانی که فقط یک کلیه سالم دارند هم میتوانند عملکرد کلیه طبیعی و رشد طبیعی داشته باشند.

 

آیا میتوان نقایص کلیه را پیش از تولد کودک درمان کرد؟

در بیشتر کودکانی که نقایص مادرزادی دستگاه ادراری دارند تا زمان تولد نیازی به درمان نیست. با این حال ممکن است در دوران بارداری برای نظارت بر وضعیت رشد کلیه ها مرتبا سونوگرافی صورت بگیرد.

 

پس از تولد کودک چه کاری برای کلیه او باید انجام شود؟

پس از زایمان پزشک به دقت کودک را معاینه میکند و آزمایشهای لازم را انجام میدهد تا وضعیت او را مشخص کند. فشار خون کودک با استفاده از دستگاه فشار خون نوزادان اندازه گیری میشود. اغلب سونوگرافی کلیه و مثانه برای بررسی دقیق تر دستگاه ادراری انجام میشود.

آزمایش دیگری که ممکن است انجام شود، سیستواورتروگرافی در حین تخلیه ادرار (voiding cystourethrogram) است. در سیستواورتروگرافی در حین تخلیه ادرار لوله باریکی به نام کاتتر از پیشابراه وارد دستگاه ادراری کودک میشود. مثانه با رنگ مخصوصی که در عکس اشعه ایکس متمایز است پر میشود.

سپس کاتتر خارج شده و با دستگاه عکس اشعه ایکس در حین ادرار کردن کودک عکس گرفته میشود. در این عکس برداری مثانه و پیشابراه بررسی میشوند و مشخص میشود آیا رفلاکس ادراری اتفاق می افتد یا نه.

در کودکانی که هیدرونفروز دارند، نوعی عکس برداری اشعه ایکس به نام اسکن کلیه (renal scan) یا اسکن رادیوایزوتوپ انجام میشود که در آن مقدار کمی ماده قابل ردیابی رادیواکتیو به یک رگ تزریق میشود. این ماده از خون خارج شده و توسط کلیه ها دفع میشود.

دکتر با اندازه گیری مدت زمانی که طول میکشد تا کلیه این ماده رادیواکتیو را دفع کند به شما میگوید عملکرد کلیه ها چگونه است و این که آیا چیزی از تخلیه کامل آن جلوگیری کرده است یا نه.

اسکن کلیه اغلب چند هفته پس از تولد انجام میشود تا کلیه های نوزاد فرصت کافی برای شروع عملکرد در خارج از رحم را داشته باشند.

 

دکتر علیرضا سینا

متخصص جراحی کلیه،مجاری ادراری و تناسلی (اورولوژی)
فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی کودکان و اختلالات ادراری مادرزادی

برای تعین نوبت آنلاین کلیک کنید

منبع kidney

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.